Okul öncesi dönemde konuşmada tekrarlar ve diğer akıcısızlıklar görülebilir. Ancak ses/hece tekrarları, uzatmalar, bloklar, konuşurken belirgin gerginlik veya çocuğun konuşmadan kaçınması gibi özellikler kekemelik açısından değerlendirmeyi gerektirebilir. Kekemelik çoğunlukla 2–5 yaş arasında başlar; başlangıç ve seyir çocuklar arasında değişir (ASHA, n.d.; Yairi & Ambrose, 2013).
Kekemelik fark edildiğinde beklemek gerekir mi?
Güncel yaklaşım, aileye otomatik olarak “6 ay–1 yıl bekleyin” demek değildir. Çocuğun yaşı, kekemeliğin başlangıcından beri geçen süre, aile öyküsü, takılmaların özellikleri, çocuğun tepkileri ve başka konuşma-dil özellikleri birlikte değerlendirilir. Bazı çocuklarda izlem uygunken bazı çocuklarda erken müdahale tercih edilebilir.
Ebeveynler iletişimi nasıl destekleyebilir?
Ebeveynler çocuğu konuşurken acele ettirmemeli, cümlelerini tamamlamamalı ve sürekli “yavaşla”, “nefes al”, “sakin ol” gibi yönergeler vermemelidir. Bunun yerine doğal göz teması, sıra alma, konuşma için yeterli zaman tanıma ve aile içinde daha az zaman baskısı yaratan iletişim ortamı desteklenebilir.
Çocukla kekemelik hakkında konuşmak
Kekemeliğin çocukla hiç konuşulmaması gerektiği de doğru değildir. Çocuk takılmalarını fark ediyor veya bunlar hakkında soru soruyorsa yaşına uygun, nötr ve güven verici bir dille konuşmak yararlı olabilir. Amaç kekemeliği tabu haline getirmemek ve çocuğun iletişim isteğini korumaktır.
Değerlendirme sonrası terapi planı
Değerlendirme sonucunda terapi önerilirse yaklaşım çocuğun yaşına ve profiline göre seçilir. Ebeveyn katılımı, çevresel düzenlemeler ve gerektiğinde doğrudan konuşma çalışmaları birlikte kullanılabilir.
Kaynaklar
- American Speech-Language-Hearing Association. (n.d.). Stuttering, cluttering, and fluency [Practice portal]. Retrieved September 28, 2026, from https://www.asha.org/practice-portal/clinical-topics/fluency-disorders/
- Yairi, E., & Ambrose, N. (2013). Epidemiology of stuttering: 21st century advances. Journal of Fluency Disorders, 38(2), 66–87. https://doi.org/10.1016/j.jfludis.2012.11.002
Son güncelleme: 28 Eylül 2026